گام های مورد نیاز برای تحقق قانون حمایت از تولید داخل

تاریخ : ۱۳۹۸/۱۰/۰۴ تعداد بازدید : ۱۹
تعداد رای : ۱
خرداد 98 طرح 17 ماده‌ای به منظور حمایت از کالای ایرانی در مجلس به تصویب رسید که تحقق آنها نیازمند آن است که گام‌های محکم وجدی از سوی دولت به عنوان بخش اجرایی حاکمیت برداشته شود. در گفتگوی ویژه خبری شبکه 2 آخرین اقدامات اجرایی مربوط به این قانون مورد نقد و بررسی قرار گرفته است.

سید محمد مهدی هادوی، رییس مرکز ساخت داخل ، صنایع ماشین‌سازی و تجهیزات وزارت صنعت یکی از میهمانان حاضر در گفتگوی ویژه خبری شبکه 2 سیما، درباره آخرین وضعیت اجرای قانون «حداکثر استفاده از توان تولیدی و خدماتی کشور و حمایت از کالای ایرانی» گفت: این قانون جامع از ظرفیت‌های بسیار بالایی برای حمایت از تولید ایرانی برخوردار است و برخلاف قوانین دیگر، برای کلیه ارگان‌های دولتی، شبه دولتی، نیمه دولتی و حتی بخش‌های خصوصی که ازتسهیلات دولتی، صندوق توسعه ملی، تسهیلات تکلیفی یا یارانه‌ای استفاده می‌کنند، نیز تعیین تکلیف شده است.

وی ادامه داد: بر اساس این قانون، شرکت‌های ایرانی برای انجام صفرتا صد پروژه ها در اولویت قرار دارند. اگر شرکتی ایرانی با سهم 51 به 49 شریک خارجی داشت، باز هم نسبت به شرکت‌های خارجی در اولویت قرار دارد. البته برای واگذاری پروژه به این شرکت‌ها، هیات نظارت تشکیل می‌شود. البته اگر سهم طرف خارجی بیش از طرف ایرانی بود، علاوه بر هیات نظارت، اجرای پروژه باید در شورای اقتصاد نیز به تصویب برسد.

رییس مرکز ساخت داخل، صنایع ماشین‌سازی و تجهیزات وزارت صنعت، سخت‌گیری‌های لحاظ شده در این قانون را دلیلی بر جدیت مسئولان برای حمایت از تولید ایرانی دانست و ادامه داد: همه بانک‌های کشور طبق این قانون مکلف شدند، قبل از هرگونه اقدامی، تقاضاها را از هیات نظارت استعلام کنند. بحث جرم نگاری که در قانون دیده شده، بسیار جدی پیگیری می شود. از قوه قضاییه نیز خواسته شده تا شعباتی برای رسیدگی به تخلفات مرتبط به این قانون اختصاص دهند.

امیرعباس اختراعی، عضو هیات مدیره انجمن تولیدکنندگان تجهیزات  صنعتی در پاسخ به این پرسش که آیا قانون خوب اجرا می شود، گفت: هنوز چیزی از عمر ابلاغ این قانون جدید نمی‌گذرد. به نظر من الان زود است که الان مورد ارزیابی قرار گیرد.

وی خاطرنشان کرد: متاسفانه در طول سالیان گذشته پتانسیل‌های خیلی خوبی به واسطه عمل نشدن به قانون از دست دادیم. بعد از تصویب قانون جدید و افزایش ارجاع‌ها و استعلام‌ها الان امیدها نسبت به اجرای قانون و حمایت از تولید ایرانی بیشتر شده است. ضمن آن که حضورنماینده تشکل تولیدی وبخش خصوصی در هیات نظارت اتفاق مبارکی است.

 

تحریم پشتیبان تولید ایرانی است

سید حسن موسوی‌فرد، کارشناس بخش صنعت نیز در ادامه پاسخ به پرسش مذکور و میزان کاهش واردات کالاهای خارجی مشابه داخلی گفت: احتمالا اوضاع بهتر شده است و بیشترین و چه بسا تنها علت آن هم تحریم‌ها هستند. چون بخش زیادی از نهادهای عمومی و دولتی به خاطر فشارهای تحریم ازتامین تجهیزات مورد نیاز خود ناامید شده و سراغ کالای ایرانی رفته‌اند.

وی با اشاره تمایل بسیار بالای مدیران ارگان‌ها و سازمان‌ها برای استفاده از محصولات خارجی ادامه داد: متاسفانه مدیران به محض این که مذاکراتی صورت می‌گیرد و یک روابط خارجی کمی بهبود پیدا می‌کند، سفرهای خارجی و انعقاد قراردادهای خارجی که به نتیجه رسیدن آنها هم مشخص نیست را شروع می کنند و تولیدکننده داخلی باز هم رها می‌شود.

موسوی فرد خاطرنشان کرد: با وجود ابلاغیه هیات دولت مبنی بر ممنوعیت خرید کالاهای خارجی و تاکید بر ممنوعیت خرید قبل از اعلام مایحتاج 3 ماه از زودتر از زمان خرید اما همچنان شاهد تخلفات متعدد و جدی هستیم. طبق قانون ارگان‌ها مکلف هستند تا یک ماه بعد از تصویب پروژه، نیازهای خود را اعلام کنند اما گمان می کنید چند درصد این ماده اجرا می شود؟ در صورتی که این اعلان ها پیش شرط  برنامه ریزی برای تولیدکننده است.

هادوی در واکنش به اظهارات کارشناس برنامه تأکید کرد: اجازه دهید  گزارش آقای موسوی را اصلاح کنم. انصافا اینجور نیست که همه مدیران دنبال خرید خارج باشند. ما صنعتگران بسیار متعهدی داریم که با وجود فشارهای ناشی ازتحریم اما برای مقابله با آن به دنبال راه حل هستند. این دیدگاه که تحریم موجب رجوع به تولید داخل شده است، انصافا اینطور نیست. به این موضوع با کمی سیاه انگاری نگاه می شود.

رییس مرکز ساخت داخل، صنایع ماشین سازی و تجهیزات وزارت صنعت در پاسخ به پرسش مجری که آیا واقعا اگر تحریم ها نبود، اصرار بر خروج شرکت‌های خارجی وجود داشت، گفت: صنعت پتروشیمی، خوردو و لوازم خانگی ما متعهد به تحویل کالای با کیفیت قابل رقابت هستند اما همین تولیدکنندگان باید مواد اولیه را وارد کنند. ما باید فناوری‌های پیشرفته را وارد کنیم، بنابراین تعامل با کشورها و شرکت‌های خارجی اجتناب ناپذیر است.

وی ادامه داد: مدتی بعد از اجرای قانون، پایداری در ساخت داخل اتفاق می‌افتد. اگر ارگانی با وجود کالای با کیفیت داخلی مانند توربین اقدام به وارد کردن کالای مشابه می‌کند، معنای آن بی‌تعهدی نسبت به کشورش نیست. ممکن است واردکننده فاینانسی را از کشور خارجی دریافت کرده باشد و طرف ایرانی از طرف شرکت طرف قرارداد ملزم به خرید توربین شده باشد.

اختراعی نیز در ادامه این بحث اظهار داشت: یکی از عمده ترین مشکلات ما در استفاده از توان داخل، نگاه جزیره‌ای است. تفکر بهره‌بردار در وزارت نفت این است که با بالاترین راندمان از مخازن استخراج کند، بر همین اساس تامین بهترین کالا را وظیفه خود می داند و در این میان اغلب مواقع انتخاب او برای خرید تجهیزات، کالای ایرانی نیست. قطعا تحریم‌ها برای ما یک توفیق اجباری و خوب برای هدایت رویکرد داخلی سازی است.

موسوی نیز در پایان این بخش تأکید کرد: با وجود آن که بازار بزرگی برای تولیدات صنعتی وجود دارد اما متاسفانه هیچ نگهبان و متولی برای بازار وجود ندارد. برخلاف دولت که حمایت را پرداخت وام می داند، تولیدکننده بزرگترین حمایتی که از دولت می‌خواهند، حفظ بازار برای فروش محصولاتش است.

این کارشناس خاطرنشان کرد: متاسفانه حاضریم انواع و اقسام رانت‌ها و معافیت‌ها را بدهیم اما آنچه که نیاز اصلی تولید کننده است را از او دریغ می‌کنیم.

 

راه اندازی نمایشگاه های صنعتی در استان های کشور

نمایشگاه‌ها، مکان‌های مناسبی برای آشنایی با آخرین تجهیزات و فناوری‌های صنعتی تولید شده هستند. رییس مرکز ساخت داخل ، صنایع ماشین‌سازی و تجهیزات وزارت صنعت از راه اندازی یک سالن بزرگ مجهز به جدیدترین تجهیزات نرم افزاری و سخت افزاری تولید داخل در نمایشگاه بین‌المللی در آینده نزدیک خبر داد و گفت: با توجه به ضرورت معرفی توانمندی‌های موجود محلی و منطقه‌ای؛ راه اندازی نمایشگاه‌های صنعتی در استان ها نیز در دستور کار قرار دارد.

وی با اشاره به برگزاری نمایشگاه در استان های زنجان، فارس، گیلان و نتایج حاصله از آنها، تصریح کرد: بررسی و عقد 25 قرارداد در هر کدام از نمایشگاه‌های گیلان و زنجان از جمله دستاوردهای این نمایشگاه ها بوده است. 

اختراعی نیز نمایشگاه‌ها را ابزاری موثر برای تعامل میان تولیدکننده و خریدار دانست  گفت: بحث خرید با برگزاری نمایشگاه و سامانه حل می‌شود. نیاز محور شدن نمایشگاه‌ها  تغییر مثبتی است. براساس پایشی که انجام دادیم، بیشترین محصولی مورد نیاز، قطعه است.

عضو هیات مدیره انجمن تولیدکنندگان تجهیزات صنعتی تأکید کرد: این تغییرات در حد قطعه ساز خوب است اما نباید سوراخ های بزرگ توری که ساختیم را فراموش کنیم. داخلی سازی پروژه‌ها، باعث فعالسازی هزاران شرکت، تولید و فروش هزاران دستگاه و میلیون ها قطعه شود.

موسوی‌فرد ضمن تایید ضرورت برگزاری نمایشگاه‌های تقاضا محور، بر اهمیت تجمیع نیازها و تقاضاها تحت یک مدیریت مشخص تأکید کرد و در این زمینه به نقش شرکت مپنا در مدیریت پروژه های نیروگاهی کشور اشاره کرد.

وی ادامه داد: برای رهایی از مدیریت های جزیره ای و عملکردهای بخشی، نیاز به راه اندازی سیستم مدیریت یکپارچه پروژه‌های صنایع مادر همچون سیستم مپنا هستیم. این کار باعث تجمیع و شفاف سازی نیازها و تقاضاهای واقعی می‌شود.

این کارشناس صنعت تأکید کرد: وزارت صنعت باید مثل ناموس خود از بازار دفاع کند و خودش را متولی بازار بداند. کما این که معاونت علمی تلاش‌هایی را در حوزه شرکت‌های دانش بنیان انجام می‌دهد تا بازار برای آنها ایجاد کند.

 

تبر تیز مافیا برای قطع ریشه تولید

علی شقاقی، مدیرعامل شرکت رادکو به عنوان یکی از تولیدکنندگان تجهیزات نفتی، میهمان تلفنی این گفتگوی ویژه خبری بود.

وی بعد از اشاره به بومی سازی یکی از محصولات صنعتی که وارد می شود، گفت: ما سختی‎ها و هزینه‌های بومی‌سازی محصول را به جان خریدیم برای این که ثابت کنیم که در شرایط تحریم و بدون نفت هم می‌توانیم تولید کنیم اما در ادامه کار با نامه‌های محرمانه و تهدیدکننده ای از سوی انحصارطلبان و شبکه مافیا مواجه شدیم.

مدیرعامل شرکت رادکو تاکید کرد: تولید داخلی وقتی باعث به خطر افتادن منافع شخصی و مافیا می شود، بسیاری از معادلات بهم می‌خورد.

وی در ادامه با اشاره به جلسه خود با یکی از مدیران شرکت نفت گفت: این بنده خدا می گفت « چون امکان تهیه محصول از خارج نداریم با شما وارد مذاکره شدیم، چون محصول خارجی آزمون کیفیت خود را پس داده است. اما شما می‌خواهید محصول خودتان را با ما امتحان کنید.» این حرفا  یعنی اعتمادی در عمل به تولید داخلی وجود ندارد. در صورتی که محصول ما به لحاظ تکنیک و توانمندی ساخت، تاییدیه دارد.

شقاقی ادامه داد: یک ماه پیش، می خواستیم با شرکتی قرارداد ببندیم، گفتند قرارداد با ما لطمه به بیت المال است کار را متوقف کردند. جالب است که قیمت کار ما نصف قیمتی است که تا به حال خریداری می‌کردند.

 هادوی بعد از استماع سخنان مدیرعامل شرکت رادکو گفت: نقاط ضعفی که در کشور داریم را همه می‌دانیم. این که ما مورد خاصی را بگیریم و پررنگ کنیم، خوب نیست. در جریان هستم که وزارت نفت در حال بومی‌سازی و کمک به صنعت کشور است. انصاف نمی‌دانم که تمام فعالیت‌ها را منفی نگاه کنیم.

محمدرضا برکتین، مدیرعامل شرکت تامکار نیز میهمان تلفنی دیگر این برنامه بود. وی با طرح این سوال که چرا تمام تولیدکنندگان تجهیزات در ایران ورشکسته هستند، گفت: چرا ماشین سازی اراک، تبریز، هپکو و سایر تولیدکنندگان با مشکل مواجه هستند؟ محصولات صنعتی مختلفی داریم اما الان اولویت بیشتر افرادی که می شناسم، واردات است. اگر  ما توان ساخت تجهیزاتی که وارد می‌شود را نداریم، چگونه است که قطعه ای که 20 سال پیش تولید شده، 18 سال است که کار می کند  ومشابه همان قطعه هفت سال است که وارد می شود.

مدیرعامل شرکت تامکار تأکید کرد: یقین بدانید ما توان ساخت داریم، مشکل ما فروش رفتن محصولات است. خریدار نداریم.

 

سامانه توانیران به زودی رونمایی می شود

اواخر سال 96، گزارشی توسط رییس کمیسیون حمایت از تولید ملی در مجلس قرائت شد.در یکی از بخش های این گزارش این سوال مطرح شده بود که «چرا ما علی رغم این که قانون استفاده حداکثری از توان تولید داخل داریم اما همچنان ماشین الات و قطعات از خارج وارد می‌شوند و پروژه‌ها نیز به خارجی‌ها واگذار می شود؟»

حمیدرضا فولادگر به عنوان رییس کمیسیون حمایت از تولید ملی مجلس یکی دیگر از میهمانان تلفنی گفت وگوی ویژه خبری شبکه 2 بود که ضمن اشاره به گزارش مذکور، درباره بخش هایی از قانون جدید حمایت از تولید داخل گفت: ما در اصلاحات جدید گریزگاه‌های قانون را بستیم و تعاریف را شفاف کردیم.

وی ضمن اعلام این درخواست که آیین نامه تعیین عمق ساخت داخل هرچه زودتر توسط دولت ابلاغ شود، تصریح کرد: طبق قانون جدید، کلیه سفارشات باید در سامانه توانیران ثبت شود و همه چیز از کانال این سامانه باید انجام شود. امیدوارم این سامانه در آیند نزدیک رونمایی شود.

رییس کمیسیون حمایت از تولید ملی مجلس ضمن اعلام خوش‌بینی خود نسبت به اجرای قانون جدید تأکید کرد: اجرای قانون نیازمند نظارت جدی و مستمر دستگاه های نظارتی است. درباره مناقصه ها وترک مناقصه ها نیز در قانون راهکارها و مشوق هایی در نظر گرفته شده است.

وی در پایان اظهارات خود خاطرنشان کرد: تا استراتژی توسعه صنعتی در کشور توسط وزارت صنعت کامل و ابلاغ نشود، مشکلات مربوط به تقاضا محوری همچنان حل نخواهد شد.

 

4 گام مورد انتظاراز دولت برای حمایت از تولید داخلی

تولیدکنندگان از دولت انتظار دارند تا در راستای حمایت از تولید داخلی چهار گام مهم برداشته شود. ارایه استراتژی درست، تسهیلگری نظام بانکی، برنامه ریزی ونظارت، انتظاراتی است که تولیدکنندگان از دولت به عنوان بخش اجرایی حاکمیت دارند.

عضو هیات مدیره انجمن تولیدکنندگان تجهیزات صنعتی در ادامه اظهارات فوق خاطرنشان کرد: از دولت خاتمی تا الان 4 بار استراتژی صنعتی نوشته شده است. یک صنعت‌گر چگونه برای یک دوره 20 ساله با 4  استراژی می تواند برنامه ریزی کند؟ صحبت ما فراتر این دولت یا دولت قبل است. خواسته ما داشتن یک چارچوب نظامند برای صنعت کشور است. این سیاست‌ها باید تابلو بشود و تولید کننده بداند بر اساس این برنامه در کدام بخش، تا چه اندازه و به چه شکل می‌تواند سرمایه‌گذاری کند.

موسوی‌فرد نیز در جمع بندی اظهارات خود تأکید کرد: اگر در دوره تحریم ارتباط بین تولیدکننده و مصرف کننده به شکل قوی برقرار شود، بخش زیادی از راه رفته ایم. اصلاح ومناسب‌سازی قانون مناقصات مطابق با شرایط فعلی، رفع مشکلات مربوط به استاندارد از سوی سازمان استاندارد، خوش حساب شدن دولت و به تبع آن رفع نیازهای مالی تولیدکنندگان، موارد دیگری هستند که محقق شدن آنها برای اجرای موفق قانون جدید لازم و ضروری هستند.

 

نظرات

پاسخ به نظــر بازگشت به حالت عادی ثبت نظر

نـــام
ایمیل
نظر شما
کد امنیتی (حروف بزرگ) Captcha